MYOZIYA

MYOZIYA — Quyi Dunay va Bolqon togʻlari oraligʻidagi tarixiy viloyat. Da-stlab frakiy qabilalar (myozlar, getlar, besslar va b.) joylashgan. Mil. av. 7—6-a. larda Myoziya hududini yunonlar oʻzlashtirganlar, mil. av. 1-a. oxiridan Rim hukmronligi ostida boʻlgan. 4-a. da gotlar, 6—7-a. larda slavyan qabilalari joylashib olgan. Пост Навигацияси

MAQOM ANSAMBLI

«MAQOM» ANSAMBLI — h) maqomlarni ijro etishga ixtisoslashgan xonanda va sozandalar guruhi. Ularning ijro dasturlaridan asosan maqomlar, shuningdek, oʻzbek bastakorlarining kuy va ashulalari, xalq musiqasi na-munalari oʻrin oladi. 20-a. ning boshlariga qadar «Maqom ansambli»a. lari Buxoro, Samarqand, Xiva, Qoʻqon, Toshkent va b. yirik shaharlarda, xususan saroy sharoitida faoliyat kursatgan. Keyinchalik «Maqom ansambli»a. lari yangicha shart-sharoitlarda … Читать далее

MASXARABOZLIK

MASXARABOZLIK — oʻzbek anʼanaviy teatri. 18—20-a. larda Xorazm va Buxoro anʼanaviy teatrlari Masxarabozlik deb, Fargʻona vodiysida «qiziqchilik» (aktyori — «qiziq», «qiziqchi») deb atalgan. Masxarabozlik ogʻzaki dramaturgiya asosida fa-oliyat koʻrsatgan. Masxarabozlik repertuari asosini insonni qurshab turgan tabiat va jamiyat hayotidan olingan voqealar va timsollarni oldindan muayyan kulgili shakllarda oʻylab qoʻyilgan, zarur paytlarda badihagoʻylik bilan ijro qilinadigan … Читать далее

MARGʻIYONA

MARGʻIYONA (yun., qadimgi forscha Margush, Avestoda — Mouru, oʻrta forschada — Marv) — Oʻrta Osiyodagi katta tarixiy madaniy viloyat. Murgob daryosining oʻrta oqimidagi hududlar va Marv vohasi (Turkmaniston)dan iborat boʻlgan. Margʻiyona hududida — eneolit davrida ibtidoiy odamlar yashagan. Mil. av. 2-ming yillik boshlarida Murgʻobning yuqori havzasida qad. dehqonchilik markazi (Kallali vohasi) vujudga kelgan, bu yerda … Читать далее

MUHANDISLIK-GEOLOGIK RAYONLASHTIRISH

MUHANDISLIK-GEOLOGIK RAYONLASHTIRISH — muhandislik va geologik sharoitlari oʻxshash boʻlgan yer maydonlarini rayonlarga boʻlish. M-g. r. da quriladigan inshootlarning turlari, ulardan foydalanishga salbiy va ijobiy taʼsir qiluvchi geologik, geomorfologik, gidrogeologik maʼlumotlar hamda tabiiy va inson faoliyati bilan bogʻliq jarayonlar asos qilib olinadi. Rayonlashtirilayotgan hududlar tektonik strukturalaridan kelib chiqib regionlarga, geomorfologik tuzilishiga koʻra viloyatlarga, togʻ jinslarining majmuiga … Читать далее

MILLIY ITTIHOD

«MILLIY ITTIHOD», «Ittihodi taraqqiy» — Turkiston jadidlari tomonidan tashkil etilgan yashirin tashkilot (1920—25) Munavvarqori va Sadriddinxon Sharifxoʻjayev tashabbusi b-n Toshkentda tuzilgan. «Turk adam markaziyat (federalistlar) firqasi» (1917-y., iyul) «Ittihod va taraqqiy» («Ittihodi taraqqiy», 1917 — 20) yashirin tashkilotlari asosida tashkil topgan. «Milliy ittihod» bolsheviklar rejimiga qarshi kurashda sovet muassasalarida xizmat qilayotgan milliy rahbar xodimlarga tayangan … Читать далее

POCHTA ALOQASI

POCHTA ALOQASI — transport vositalari yordamida xat, davriy nashrlar, joʻnatma, pul va h. k. ni qabul qilib olib joʻnatadigan muassasalar tizimi. Pochta aloqasining yuzaga kelishi bevosita yozuvning paydo boʻlishi bilan bogʻliq. Yunoniston, Eron, Misr, Xitoy va Rim imperiyalarida Pochta aloqasi davlat boshqaruvida alohida ahamiyat kasb etgan va davlat Pochta aloqasi yaxshi yoʻlga qoʻyilgan: joʻnatilgan xatxabarlar … Читать далее

MAHALLIY BYUDJETLAR

MAHALLIY BYUDJETLAR — davlat byudjetining tegishli viloyat, tuman, shahar pul mablagʻlari jamgʻarmasini tashkil etuvchi bir qismi. Mahalliy byudjetlarda daromadlar manbalari va ulardan tushumlar miqsori, shuningdek, moliya yili mobaynida aniq maqsadlar uchun ajratiladigan mablagʻlar sarfi yoʻnalishlari va miqdori nazarda tutiladi. Mahalliy byudjetlarning daromadlari mahalliy soliqlar va yigʻimlar hamda toʻlovlardan tashkil topadi. Mahalliy byudjetlarning mablagʻlari hududiy rivojlanishning … Читать далее

MOGILYOV VILOYATI

MOGILYOV VILOYATI — Belorussiyadagi viloyat. 1938-y. 15 yanv. da tashkil etilgan. Mayd. 29 ming km2. Aholisi 1245,8 ming kishi (1998). Beloruslar, shuningdek, rus, yahudiy, ukrain va b. millat vakillari ham yashaydi. Shahar aholisi 67,6%, 13 shahar, 11 shaharcha bor. Markazi — Mogilyov sh. M. v. ning yer yuzasi bal. 150—200 m li tekislikdan iborat. Shim.-sharqida … Читать далее

POLIVANOV Yevgeniy Dmitriyevich

POLIVANOV Yevgeniy Dmitriyevich [1891.28.2 (12.3), Smolensk – 1938. 25.1, Moskva] — rus sharkshunos olimi. Bir paytning oʻzida Sharq akademiyasi (yapon tili boʻyicha, 1911) va Peterburg un-tining tarix-filologiya f-tini tugatgan (1912). Peterburg un-tida yapon tili boʻyicha privat-dotsent (1914 —16), Tashqi ishlar xalq komissarligi (1917— 18), Shim. viloyat Axborot byurosinint sharq boʻlimi (1920) singari turli muassasalarda xizmat … Читать далее